Chùa Tiên Lữ nằm trên một khoảng đất bằng ở lưng chừng núi Dị Sơn, người địa phương gọi là Rú Rẻ, thuộc thôn Tân Mỹ của xã Tân Dân cũ. Sau sắp xếp năm 2025, nơi này thuộc xã Đức Thọ, tỉnh Hà Tĩnh. Chùa còn có tên là chùa Lã.

Theo Bảo tàng Hà Tĩnh, chùa dựng vào nửa đầu thế kỷ 15, gắn với những năm cuối đời của Hoàng hậu Bạch Ngọc. Bà tên thật là Trần Thị Ngọc Hào, cung phi của vua Trần Duệ Tông, được dân tôn gọi là hoàng hậu. Khi nhà Hồ thay nhà Trần rồi quân Minh sang, bà đưa người thân và gia nhân về quê lánh nạn, khai hoang lập làng trên một vùng rộng của Đức Thọ, Can Lộc, Hương Sơn, Vũ Quang ngày nay, rồi góp người, lương thảo cho nghĩa quân Lam Sơn. Sau khi đất nước yên, gia đình bà dựng chùa Tiên Lữ cùng chùa Am (Diên Quang tự) để tu hành.

Ngôi chùa bạn thấy hôm nay không phải công trình thế kỷ 15. Lúc đầu chùa chỉ lợp tranh, có một quả chuông lớn. Năm 1932, chùa bị thực dân Pháp đốt phá thành phế tích: tượng mất, chuông đem giấu dưới đầm Ao Sen, khi vớt lên đánh không kêu nữa nên bị phá, đồ thờ còn lại đưa về chùa Am. Năm 2002, chùa được dựng lại dựa trên một số kết cấu gỗ gốc còn sót, cột nanh và tắc môn làm năm 2005; từ năm 2015 tiếp tục được tu bổ, nâng cấp. Chính trang thông tin của xã Tân Dân cũ ghi rằng kiến trúc nay đã khác xưa nhiều.

Chùa quay hướng đông nam. Phần được Bảo tàng Hà Tĩnh mô tả là ngôi nhà gỗ kiểu kẻ tứ trụ, ba gian một hồi, cột kê trên đá tảng, mái lợp ngói mũi. Trong chùa thờ Phật, có thêm ban thờ Hoàng hậu Bạch Ngọc và con gái bà là Hoàng hậu Trịnh Thục. Chùa được xếp hạng di tích lịch sử, văn hóa cấp tỉnh năm 2004.

Tên Tiên Lữ được giải thích là "bạn tiên"; tương truyền xưa tiên hay xuống đây đánh cờ. Đây là lời kể của địa phương, không phải sử liệu.

Chùa là nơi người trong vùng lên lễ vào ngày rằm, mồng một và dịp Tết, nên bạn ăn mặc kín đáo, đi nhẹ, thắp hương đúng chỗ. Giờ mở cửa và các khoản thu chưa có công bố chính thức. Nơi này hợp với người quan tâm lịch sử thời Trần, Lê ở xứ Nghệ hơn là khách tìm một công trình cổ còn đủ dáng cũ. Muốn xem kiến trúc thời Lê còn giữ được, chùa Am cùng xã, di tích quốc gia từ năm 1995, là lựa chọn nên ghép chung hoặc thay thế.