Tân Hóa nằm trong một thung lũng núi đá vôi ở phía tây tỉnh, nay thuộc xã Kim Phú, cách trung tâm Phong Nha khoảng 70 km (gần 2 tiếng xe) và cách Đồng Hới khoảng 110 km. Đây là vùng của người Nguồn; năm 2024 xã Tân Hóa cũ có hơn 3.500 nhân khẩu, trong khoảng 715 hộ.

Tân Hóa được gọi là "rốn lũ": ba bề là núi, nước dồn về mà chỉ thoát qua một hang núi hẹp. Từ tháng 9 đến tháng 11, đỉnh lũ có năm dâng tới 12 m; trận lũ năm 2010 ngập tới nóc nhà. Từ năm 2011 người dân bắt đầu làm nhà phao, đặt trên hệ thùng phuy và trượt lên xuống theo các cột định hướng khi nước lên. Từ năm 2014 mô hình được chuẩn hóa, đã qua các trận lũ lớn 2016, 2019, 2020, 2024; cuối năm 2025 xã Kim Phú có hơn 620 nhà phao, chủ yếu ở Tân Hóa cũ.

Ngày 19/10/2023, Tổ chức Du lịch Thế giới (UNWTO, nay là UN Tourism) công bố Tân Hóa là một trong 54 "Làng du lịch tốt nhất" năm 2023, chọn từ gần 260 hồ sơ. Đây là làng đầu tiên của Việt Nam có danh hiệu này. Ngày 5/7/2026, Khu du lịch Kim Phú, gồm hệ thống hang Tú Làn và làng Tân Hóa, được công nhận là khu du lịch cấp tỉnh.

Trải nghiệm ở đây xoay quanh việc ở lại. Ban ngày bạn đạp xe quanh làng xem nhà phao, lái xe địa hình qua rừng lim (từ 16 tuổi), hoặc đi hang: hang Chuột dài hơn 400 m nối làng với thung lũng bên kia núi, còn các tour hang Tú Làn kéo dài từ 1 đến 6 ngày. Buổi tối bạn ăn cơm tại nhà một hộ dân, thường 7 đến 8 món từ nguyên liệu địa phương như bánh ngô, cá suối, rau nhà trồng, rồi ngủ ở homestay dựng trong nhà tránh lũ.

Cần biết trước: tour hang Tú Làn và các hoạt động như lái xe địa hình do doanh nghiệp lữ hành được tỉnh cho phép khai thác tổ chức, nên bạn đặt qua họ. Buổi tối trong làng không có hoạt động cộng đồng, người dân đi ngủ sớm để hôm sau ra đồng. Mùa lũ tháng 9 đến tháng 11 có thể làm thay đổi lịch tour.

Với khách nước ngoài: xã Kim Phú trở thành xã biên giới sau sáp nhập, nên đầu năm 2026 khách quốc tế phải xin giấy phép vào khu vực biên giới và nộp 10 USD mỗi người. Tháng 7/2026 Kim Phú có khu du lịch cấp tỉnh, và theo VnExpress (8/2026), khách quốc tế vào khu du lịch cấp tỉnh trong vùng biên giới không cần xin giấy phép. Chưa có hướng dẫn chính thức riêng cho Tân Hóa, nên hỏi lại đơn vị tổ chức trước khi đi.

Tân Hóa là làng đang sống, không phải khu trình diễn. Người Nguồn vẫn dùng tiếng Nguồn trong sinh hoạt. Bữa tối là bữa cơm trong nhà người ta: hỏi chủ nhà trước khi chụp ảnh người trong gia đình, ăn mặc lịch sự khi đi trong làng.

Tân Hóa hợp với người dành được ít nhất một đêm, quan tâm chuyện một cộng đồng sống chung với lũ và thích đi hang có hướng dẫn. Nếu chỉ có một ngày ở vùng Phong Nha và muốn xem hang, động Phong Nha ở xã Phong Nha, tham quan bằng thuyền, là lựa chọn không phải đi thêm 70 km.