Ở xã Lộc Tấn, giữa vùng cao su Lộc Ninh, có một cụm nhà thấp với những mái vòm bê tông nối nhau uốn lượn như sóng. Đây là Hôpital de Loc Ninh, bệnh viện người Pháp xây năm 1936, mà người trong vùng quen gọi là Nhà thương Làng 5, Bệnh viện Cinqgen hay Bệnh viện Lộc Tấn. Nơi này nay không còn khám chữa bệnh: từ tháng 9 năm 2008, Bệnh viện Lộc Ninh đã chuyển sang cơ sở mới ở địa điểm khác, còn cụm nhà cũ được giữ lại làm di tích.

Bệnh viện ra đời để khám chữa bệnh cho chủ đồn điền, phu cao su và một bộ phận người dân sống trong các đồn điền quanh Lộc Ninh, vào đúng những năm công nhân cao su ở đây đấu tranh đòi quyền lợi sôi nổi. Năm 1972, khi Lộc Ninh được giải phóng, chính quyền cách mạng tiếp quản, đổi tên thành Bệnh viện Lộc Ninh và vận hành theo mô hình quân dân y kết hợp; riêng năm 1973 nơi này còn được gọi là Bệnh viện Bình Phước. Trong những năm từ 1977 đến 1979, bệnh viện là nơi cứu chữa cho thương binh, bệnh binh và cả kiều bào từ Campuchia về lánh nạn.

Thứ đáng nhìn kỹ nhất ở công trình này là kiểu mái. Toàn bộ được xây kiên cố theo lối nhà mái vòm kiểu Pháp: lớp vòm bê tông cách nhiệt tốt nên bên trong mát vào mùa nắng, ấm vào mùa mưa, còn những mái hiên uốn cong làm mềm đi dáng vẻ của khối nhà. Các dãy nhà nhấp nhô, cao thấp khác nhau và không lặp lại một khuôn mẫu nào. Trên tường còn những ô thông gió có họa tiết hoa văn; bên trong là không gian thoáng rộng, chia thành các phòng khám và phòng điều trị nội trú. Sau gần một thế kỷ, hình dạng và cách quy hoạch của bệnh viện hầu như không thay đổi.

Năm 2012, công trình được Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Phước xếp hạng di tích lịch sử - kiến trúc nghệ thuật cấp tỉnh và bắt đầu được trùng tu, tôn tạo. Thông tin công khai gần nhất về việc tu bổ là từ giữa năm 2015, khi di tích vẫn đang được sửa chữa; đến nay không có thông báo chính thức nào về giờ mở cửa hay việc cho khách vào bên trong các dãy nhà. Bạn hãy chuẩn bị cho khả năng chỉ xem được kiến trúc từ bên ngoài, và hỏi Ủy ban nhân dân xã Lộc Tấn nếu muốn vào trong.

Công trình đã phục vụ người bệnh qua nhiều thế hệ và hiện là di tích được bảo vệ, nên xin đừng viết vẽ lên tường hay leo lên các mái vòm để chụp ảnh.

Nơi này hợp với người thích kiến trúc thời thuộc địa, lịch sử vùng cao su và nhiếp ảnh; cổng du lịch của tỉnh trước đây còn giới thiệu đây là điểm chụp ảnh cưới. Nếu bạn đang cần khám chữa bệnh thì đây không phải nơi cần tìm. Đã đến Lộc Tấn, bạn có thể ghép thêm Thành đất hình tròn Lộc Tấn 2 ở cùng xã để có một buổi đi qua hai lớp thời gian rất xa nhau.