Nằm bên Quốc lộ 51, khoảng cây số 76-77, cách Biên Hòa chừng 44 km, Thiền viện Thường Chiếu ở xã Phước Thái, thành phố Đồng Nai là tổ đình của Thiền phái Trúc Lâm Việt Nam. Đây là nơi tu học đang hoạt động của hơn một trăm vị tăng, không phải một điểm du lịch.

Thiền viện mang tên Thiền sư Thường Chiếu đời Lý, người từ quan xuất gia và có môn phong được coi là dòng chảy dẫn tới Thiền Trúc Lâm Yên Tử đời Trần. Theo trang giới thiệu của thiền viện, khoảng năm 1973-1974, hai Phật tử chủ chùa Linh Quang ở Cát Lở cúng dường 52 mẫu đất ở Phước Thái để vị hòa thượng khai sơn, nay là Tông chủ Thiền phái Trúc Lâm Việt Nam, lập thiền trang. Tháng 10/1974, ngôi chùa đầu tiên là căn nhà lá vách đất dựng cạnh một cây bồ đề.

Điều làm Thường Chiếu khác các chùa quanh vùng là nếp sống. Từ năm 1975, thiền viện áp dụng thanh quy Bách Trượng, "một ngày không làm, một ngày không ăn": tăng chúng vừa tu thiền, vừa học, vừa tự làm ruộng rẫy. Chánh điện khánh thành ngày 15/4/1986, tổ đường đại trùng tu năm 1998.

Từ cổng tam quan, bạn đi trên lối đá thẳng giữa vườn điều cổ thụ, rồi tới chánh điện nằm giữa hai hàng dương cao. Chánh điện chỉ thờ một tượng Phật tay cầm hoa sen, gợi tích niêm hoa vi tiếu; hai bên là cặp độc bình gốm cẩn xà cừ cao 3,5 m, cửa gỗ chạm tứ linh. Trước chánh điện có lầu chuông, lầu trống; hai bên là tăng đường, thư viện; phía sau là tổ đình.

Cần biết trước: phía trong còn khu thiền thất, tăng thất, nội viện và ngoại viện, nơi khoảng 200 thất dành cho tăng ni tu tập, kể cả các vị lớn tuổi. Đó là chỗ ở và tu của người xuất gia, không phải khu tham quan. Giờ mở cửa cho khách và quy định tham quan chưa có công bố chính thức.

Ngày đông nhất là giỗ Tổ 19-20 tháng 12 âm lịch, khi hàng ngàn tăng ni, Phật tử về dự lễ; mỗi năm sau mùa an cư, Thiền phái cũng vân tập về đây khánh tuế vị Tông chủ. Đó là sinh hoạt của tông môn, khách nên tránh chen vào khu hành lễ.

Hãy mặc kín vai và gối, nói nhỏ, tắt chuông điện thoại, hỏi trước khi chụp ảnh tăng ni. Không bước vào các thất, không tự ý vào thiền đường khi đang có thời khóa.

Thường Chiếu hợp với người tìm hiểu Thiền tông Việt Nam, Phật tử muốn lễ Phật ở tổ đình, hoặc người đi Quốc lộ 51 muốn dừng chân nơi yên tĩnh. Nếu bạn muốn một thiền viện Trúc Lâm mở rộng cho du khách với cảnh hồ núi, Thiền viện Trúc Lâm ở Đà Lạt quen thuộc hơn.