Rằm tháng 8, khi phố xá lo Trung thu, thì ở khu Gò Vấp có một nhịp khác: ngày 14 và 15 tháng 8 âm lịch là Lễ Kỳ Yên - lễ cầu an - của đình Thông Tây Hội, bên cạnh một số ngày lễ phụ rải rác trong năm.

Đình được xây dựng khoảng năm 1698 ở làng Hạnh Thông, vùng đất Gò Vấp thuộc tỉnh Gia Định, nằm trong số những ngôi đình đầu tiên của người Việt ở phương Nam. Lưu dân vào Nam lập làng ở đâu thì dựng đình ở đó, như một cách ghi dấu chủ quyền về lãnh thổ và văn hóa, và để mang theo truyền thống từ quê hương bản quán. Năm 1944, hai làng Hạnh Thông Tây và An Hội sáp nhập; đình trở thành nơi thờ cúng chung của cả hai làng và mang tên Thông Tây Hội từ đó.

Có một điều ở ngôi đình này mà ít người để ý: vị Thần chính được thờ không phải một nhân vật Nam Bộ, mà là Đông Chinh Vương và Dực Thánh Vương - hai hoàng tử con vua Lý Thái Tổ. Một ngôi đình phương Nam thờ hai hoàng tử nhà Lý chính là dấu vết của những lưu dân mang ký ức đất Bắc theo mình vào vùng đất mới. Bên cạnh đó, đình còn thờ Thành Hoàng theo tục thờ Thần của người Việt ở Nam Bộ và một số vị thần khác theo tín ngưỡng dân gian.

Qua hai lần trùng tu lớn năm 1896 và 1927, đình vẫn giữ được gần như nguyên vẹn cấu trúc và vật liệu của một ngôi đình cổ Nam Bộ thế kỷ XVIII - XIX, và năm 1998 được xếp hạng Di tích kiến trúc nghệ thuật cấp Quốc gia. Phần đáng xem nhất là chính điện: hai tòa nhà kiểu tứ trụ, mái ghép trùng nhau theo lối "trùng thiềm điệp ốc", trên nóc có tượng "lưỡng long tranh châu" bằng gốm men xanh. Trước chính điện là ba án gỗ hình vuông kiểu chân quì khảm mảnh trai hình chim, hoa; ở giữa là bàn thờ Thần Thành Hoàng Bổn Cảnh bằng gỗ làm năm 1927, chạm lọng và chạm nổi hình rồng chầu mặt trời.

Trình tự hai ngày lễ, theo tường thuật của Trang tin Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh về các kỳ gần đây, gồm lễ Khai môn, Trình lễ, lễ Cầu an rồi Chánh lễ; buổi chiều có múa lân và hát bội tại đình. Lịch và quy mô từng phần có thể xê dịch theo năm, nên nếu muốn xem đúng phần nghi thức thì hỏi ban quý tế trước.

Nếu đi vào ngày thường, hãy dành vài phút đọc các bức hoành phi - thứ kể chuyện ngôi đình rõ hơn bất cứ tấm biển giới thiệu nào. "Kính như tại" (cung kính như thần có tại chỗ) niên đại 1881 và "Chung linh dục tú" (linh khí hội tụ) niên đại 1906 nằm ở chính điện; trong miếu Bà Chúa xứ có "Quốc thái dân an" và "Ân quang phổ chiếu" niên đại 1931. Các hoành phi, câu đối, liễn đối chữ Hán ở đây có niên đại trải từ 1881 đến 1906. Đến dịp Kỳ Yên thì nên tới từ sáng, ăn mặc kín đáo và hỏi ban quý tế một tiếng trước khi chụp cận cảnh người đang hành lễ.