Festivals
Lễ hội Cốm Nghĩa Đô
Lễ hội mùa thu của người Tày Nghĩa Đô khi lúa nếp non tới tầm làm cốm: thi làm cốm, chế biến món từ cốm và dâng cốm lên đền
Story
Lễ hội Cốm Nghĩa Đô diễn ra vào mùa thu, khi lúa nếp non ở xã Nghĩa Đô, tỉnh Lào Cai, tới độ làm cốm. Đây là vùng lòng chảo của người Tày cách Phố Ràng hơn 30 km theo Quốc lộ 279. Theo sách giới thiệu Nghĩa Đô của địa phương, UBND xã tổ chức thi làm cốm và chế biến món từ cốm, sau đó người dân mang cốm vào dâng Đền Nghĩa Đô.
Mùa làm cốm theo Báo Văn Hóa bắt đầu từ khoảng giữa tháng 8 âm lịch, khi hạt nếp căng sữa. Cốm Nghĩa Đô làm từ các giống nếp địa phương như nếp Mộ, nếp Láng, nếp Nậm Nhá, nếp Cứ. Người làm chọn lúa bánh tẻ, đào lò rang, giã đều tay cho hạt mềm dẻo, rồi gói cốm trong lá dong chứ không gói lá sen. Từ cốm có cốm giã nguyên hạt, cốm rang, bánh cốm, lam cốm, cháo cốm vịt.
Kỳ gần nhất có tin trên báo là kỳ 2025, tổ chức ngày 04/10/2025 tại Nhà văn hóa bản Mường Kem. Chương trình gồm thi giã cốm và chế biến sản phẩm từ cốm, rước mâm lễ và dâng hương Đền Nghĩa Đô, gian hàng cốm và nông sản ở chợ văn hóa xã, giao lưu bóng chuyền và văn nghệ buổi tối. Báo Văn Hóa ghi mỗi nhà chuẩn bị một mâm cỗ để dâng lễ cốm lên đền, vừa tưởng nhớ người có công với bản làng vừa tạ ơn mùa màng.
Cần biết trước: ngày lễ hội đổi theo độ chín của lúa từng năm. Đến cuối tháng 9/2026 chưa có thông báo lịch kỳ 2026 trên báo, nên hỏi lại UBND xã hoặc chủ homestay trước khi đi. Chưa có công bố chính thức về vé hay giá các món cốm. Đường vào xã theo Quốc lộ 279 là đường núi, mùa mưa hay sạt lở.
Ngoài phần hội công khai, sách giới thiệu ghi những gia đình có thờ thầy Then tổ chức lễ Pang Mẩu, dâng cốm cho tổ Then. Theo Báo Lào Cai năm 2012, đây là lễ do thầy, then tổ chức tại nhà, chuẩn bị từ lúc cấy thửa nếp riêng đến lúc gặt, sấy, giã cốm; lễ vật có cốm hạt, cơm cốm nấu với nước luộc vịt, bánh cốm nhân thịt vịt. Đó là nghi lễ của gia đình, chỉ dự khi được chủ nhà mời. Khi rước mâm lễ lên đền, đi phía sau đoàn và hỏi trước khi chụp ảnh.
Lễ hội hợp với người thích món ăn theo mùa và muốn xem cả chuỗi làm cốm, từ lúa non đến mâm lễ. Nếu lịch Nghĩa Đô không khớp, Lễ hội cốm "Hương sắc mùa Thu Tú Lệ" ở xã Tú Lệ, cũng thuộc Lào Cai, làm từ nếp Tan của người Thái; kỳ 2026 khai mạc ngày 23/8/2026.
What to experience
- Xem và thử làm cốm
- Thưởng thức món ăn từ cốm
- Dự lễ dâng cốm lên đền
Keywords