Skip to main content
Localis

Craft villages

Nghề đan lát Nghĩa Đô

Nghề đan tre, giang, cọ của phụ nữ Tày Nghĩa Đô với hoa văn đen nhuộm củ nâu, di sản văn hóa phi vật thể quốc gia từ 2025

Nghĩa Đô, Lao Cai

Story

This story is currently available in Vietnamese only.

Ở xã Nghĩa Đô, vùng lòng chảo của người Tày theo Quốc lộ 279 về phía tây bắc Phố Ràng, đan lát là nghề làm đồ dùng hằng ngày từ cọ, tre, nứa, giang và cây họ mây. Sách giới thiệu Nghĩa Đô viết sản phẩm ra đời qua đôi tay người phụ nữ Tày: nón, giỏ, làn xách, nơm, mẹt, dậu; báo chí kể thêm rổ, rá, sàng, thúng, sọt, gùi, nia, khóp đựng xôi, đồ đánh bắt cá và những vật dùng trong lễ ăn hỏi, lễ cưới, lễ thôi nôi.

Ngày 14/5/2025, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa "Nghề đan lát của người Tày xã Nghĩa Đô" vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Cái riêng của đồ đan Nghĩa Đô nằm ở màu và hoa văn. Người Tày ở đây nhuộm ống giang bằng củ nâu và nhọ nồi cho ra màu đen, đan xen với lạt xanh để thành hoa văn hai màu. Họa tiết có hoa đơn, hoa kép, sọc kẻ; các kiểu đan nong mốt, nong đôi, nong ba tạo ra hoa cà chua, quả trám, chữ thập, mắt cáo. Nan tre, mây được hong trên gác bếp cho khô và tránh mốc.

Nghề được học bằng cách nhìn và làm: trẻ con xem người lớn chẻ tre rồi tập từ những công đoạn đơn giản. Năm 2021, UBND xã lập hợp tác xã bảo tồn nghề truyền thống, truyền dạy đan lát và dệt thổ cẩm; sách giới thiệu ghi học sinh trong xã theo học, và đây cũng là nơi khách đến xem, thử nghề, mua đồ làm quà.

Khách ở homestay trong các thôn nhà sàn có thể xin trải nghiệm đan. Dịp Lễ hội Đền Nghĩa Đô tháng 8/2026, khách được nghệ nhân hướng dẫn tự đan một món nhỏ tại Khu trải nghiệm văn hóa bản địa của xã. Ngoài dịp lễ, chưa có công bố về giờ mở cửa hay giá trải nghiệm của hợp tác xã, nên hỏi trước qua chủ homestay.

Đan lát không đem lại thu nhập cao, báo chí đã nêu nguy cơ mai một. Mua đồ đan tại hợp tác xã hoặc từ chính người làm là cách để nghề có người theo. Hỏi trước khi chụp ảnh người đang đan.

Nghề đan lát hợp với người ở lại Nghĩa Đô ít nhất một đêm và muốn làm thử bằng tay. Nếu bạn chỉ ở Sa Pa, bản Cát Cát có các nghề dệt lanh, nhuộm chàm, chạm bạc của người Mông trong khu du lịch.

What to experience

  • Xem nghệ nhân đan
  • Thử đan sản phẩm nhỏ
  • Mua đồ đan làm quà

Keywords

  • làng nghề
  • đan lát
  • di sản phi vật thể
  • người Tày
  • Nghĩa Đô