Skip to main content
Localis

Heritage spaces

Di tích khảo cổ Gò Ô Chùa

Gò đất cư trú và mộ táng từ tiền sử sang văn hóa Óc Eo gần biên giới Campuchia, di tích quốc gia từ năm 2004; hiện vật đã về bảo tàng.

Khánh Hưng, Tay Ninh

Story

This story is currently available in Vietnamese only.

Gò Ô Chùa là một gò đất giữa đồng ruộng vùng Đồng Tháp Mười, ở ấp 2 xã Hưng Điền A, huyện Vĩnh Hưng cũ của tỉnh Long An, nay thuộc xã Khánh Hưng, tỉnh Tây Ninh. Gò cách biên giới Việt Nam - Campuchia khoảng 2 đến 3 km tùy nguồn, cao hơn mặt ruộng chung quanh khoảng 3 m, dài 450 m theo hướng bắc nam và rộng 150 m; phía bắc và phía tây có rạch Ô Chùa bao quanh. Theo lời người dân được Bảo tàng Lịch sử Quốc gia ghi lại, gò không ngập kể cả mùa lũ lớn.

Cán bộ Bảo tàng tỉnh Long An và Trung tâm Khảo cổ học ở TP.HCM phát hiện di tích năm 1988, lúc đầu gọi là Gò Chùa; một lãnh đạo Bảo tàng Long An được Dân Việt dẫn lại ghi năm 1986. Tháng 4 và 5/1997, Bảo tàng Lịch sử Việt Nam cùng Bảo tàng tỉnh Long An mở hai hố khai quật. Cổng Du lịch Tây Ninh ghi di tích đã được khai quật bốn lần, có các nhà khảo cổ Cộng hòa Liên bang Đức tham gia. Ngày 19/01/2004, di tích được xếp hạng cấp quốc gia theo Quyết định 02/2004/QĐ-BVHTT.

Tầng văn hóa dày khoảng 2,5 m, chia ba lớp. Đoàn khai quật năm 1997 tìm thấy 12 ngôi mộ: 4 mộ vò chôn trẻ em và 8 mộ huyệt đất, người chết nằm ngửa, đầu quay về hướng đông nam. Hiện vật gồm nhiều đồ gốm gia dụng, chạc gốm ba chạc, dọi se chỉ, công cụ sắt, vòng đồng, hạt chuỗi đá và mảnh khuôn đúc. Các nhà khảo cổ nhận định đây là nơi thấy rõ sự phát triển liên tục từ thời tiền sử sang văn hóa Óc Eo. Niên đại chưa thống nhất: Bảo tàng Lịch sử Quốc gia dẫn khung khoảng 200 đến 300 năm trước Công nguyên tới 200 đến 300 năm sau Công nguyên, còn cổng Du lịch Tây Ninh ghi khoảng 1000 năm trước đến 1000 năm sau Công nguyên.

Cần nói thẳng: tại gò không có nhà trưng bày. Theo Dân Việt (7/2023), sau khai quật toàn bộ hiện vật đã chuyển về Bảo tàng Long An, nay là cơ sở 1 của Bảo tàng tỉnh Tây Ninh ở số 400 Quốc lộ 1, phường Long An. Đến Gò Ô Chùa, bạn sẽ đứng trên một gò đất giữa ruộng; nguồn chính thức không mô tả bia, lối đi hay người trông coi.

Đường vào, giờ tham quan và phí chưa có công bố. Gò nằm gần biên giới, nên liên hệ UBND xã Khánh Hưng trước để hỏi đường và quy định đi lại trong khu vực biên giới.

Đây là nơi an táng của cư dân cổ, từng phát lộ xương người. Không đào bới, không nhặt mảnh gốm trên gò và giữ thái độ tôn trọng như ở một nghĩa địa.

Gò Ô Chùa hợp với người làm hoặc mê khảo cổ muốn đứng tại chỗ một di chỉ Óc Eo sớm. Nếu bạn muốn xem tận mắt đồ gốm, chạc gốm của Gò Ô Chùa, hãy đến Bảo tàng tỉnh Tây Ninh cơ sở 1 (gọi trước); nếu muốn thấy một công trình Óc Eo còn đứng, tháp cổ Chót Mạt ở xã Thạnh Bình là lựa chọn khác.

What to experience

  • Tham quan gò di chỉ tại chỗ (liên hệ xã trước)
  • Xem hiện vật Gò Ô Chùa tại Bảo tàng tỉnh Tây Ninh cơ sở 1
  • Ghép tuyến với Khu bảo tồn Láng Sen

Keywords

  • khảo cổ
  • văn hóa Óc Eo
  • di tích quốc gia
  • tiền sử
  • Đồng Tháp Mười
  • Khánh Hưng
  • Vĩnh Hưng