Heritage spaces
Khu lưu niệm Nguyễn Đức Cảnh
Nếp nhà, giếng nước và lăng mộ trên mảnh đất nơi Nguyễn Đức Cảnh, người lập Tổng Công hội đỏ Bắc Kỳ năm 1929, sinh ra ở Diêm Điền.
Story
Khu lưu niệm đồng chí Nguyễn Đức Cảnh nằm ở xã Thái Thụy, tỉnh Hưng Yên, trên đất làng Diêm Điền xưa, sau là thị trấn Diêm Điền của huyện Thái Thụy, tỉnh Thái Bình. Khu được dựng ngay trên mảnh đất hương hỏa của gia đình, nơi ông sinh ngày 2/2/1908, tức mồng 1 Tết Mậu Thân.
Nguyễn Đức Cảnh là con cụ cử Nguyễn Đức Tiết, người đỗ cử nhân nhưng không ra làm quan mà ở nhà dạy học. Ngày 28/7/1929, ông triệu tập Đại hội đại biểu công nhân Bắc Kỳ tại số 15 phố Hàng Nón, Hà Nội, lập Tổng Công hội đỏ Bắc Kỳ, tiền thân của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, và phụ trách báo Lao Động, ra số đầu ngày 14/8/1929. Tháng 2/1930 ông dự Hội nghị thành lập Đảng, rồi lần lượt làm Bí thư Đảng bộ Hải Phòng, Bí thư Xứ ủy Bắc Kỳ, Ủy viên Thường vụ Xứ ủy Trung Kỳ. Bị bắt ở Vinh tháng 4/1931, ông bị xử chém tại Hải Phòng rạng sáng 31/7/1932 cùng đồng chí Hồ Ngọc Lân, khi mới 24 tuổi.
Theo Cổng du lịch tỉnh, khu lưu niệm được Đảng bộ và nhân dân Thái Thụy xây năm 1980, xếp hạng di tích lịch sử, văn hóa cấp quốc gia năm 1986, và đã qua các đợt trùng tu, xây mới vào năm 1983, 2005, 2007 và 2015–2017. Tổng diện tích khoảng 1.650 m².
Qua cổng, bạn gặp ba gian nhà gỗ rộng 26 m², cột, vì kèo, vách đều bằng gỗ: đây là nhà thờ tổ, vốn là lớp học của cụ cử Tiết. Kế đó là ba gian nhà ngang 25 m², tường trình đất, vì kèo tre, vách phên nứa, nơi ông chào đời, rồi đến gian bếp. Sau nhà là giếng nước mà người trong vùng gọi là giếng Ngọc; bên giếng có tấm bia đá khắc bài "Tạ từ ngôn", thư ông gửi mẹ từ xà lim án chém. Nhà lưu niệm trưng bày các bài báo Pháp viết sau vụ xử, ảnh pháp trường Hải Phòng xưa và nay, cùng hồ sơ về việc tìm hài cốt.
Lăng mộ là hạng mục khác thường nhất: nhà bia xây nổi phía trên, phần mộ nằm ở tầng dưới. Tháng 9/2007, tức 75 năm sau ngày ông bị xử chém, di hài ông và đồng chí Hồ Ngọc Lân mới được tìm thấy tại xã An Đồng, huyện An Dương, Hải Phòng; tháng 11/2007 hài cốt ông được đưa về đây. Hai bên lăng là đôi câu đối của giáo sư Vũ Khiêu.
Nên biết trước: các nếp nhà là nhà dựng lại trên nền cũ, khuôn viên nhỏ, đi hết trong một buổi ngắn. Giờ mở cửa và giá vé chưa có công bố chính thức; khu do Ban Quản lý thuộc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Thái Thụy trông coi, đoàn đông nên liên hệ xã trước.
Đây là nơi có lăng mộ và ban thờ, cũng là chỗ các đoàn công đoàn, trường học về dâng hương: bạn nên ăn mặc chỉnh tề, giữ yên lặng ở khu mộ.
Nơi này hợp với người quan tâm lịch sử phong trào công nhân, lịch sử Đảng, và các đoàn học sinh, đoàn viên công đoàn. Nếu bạn về Thái Thụy để ngắm cảnh biển, bãi triều Quang Lang cùng xã, quen gọi là biển vô cực, mới là chỗ cần tìm.
What to experience
- Dâng hương tại lăng mộ đồng chí Nguyễn Đức Cảnh
- Xem nhà thờ tổ và nếp nhà ngang nơi ông sinh ra
- Xem giếng Ngọc và bia đá khắc bài "Tạ từ ngôn"
- Xem tư liệu trưng bày trong nhà lưu niệm
Keywords