Làng mộc Kim Bồng nằm ở bờ nam sông Thu Bồn, nhìn thẳng sang phố cổ Hội An, cách trung tâm phố cổ khoảng 3–4 km đường bộ. Làng trước thuộc xã Cẩm Kim, thành phố Hội An; từ 01/07/2025 thuộc phường Hội An, thành phố Đà Nẵng. Năm 2016, nghề mộc Kim Bồng được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Theo lời truyền của các tộc Nguyễn, Phan, Huỳnh, Trương, thủy tổ nghề mộc là người gốc Thanh Hóa vào lập nghiệp ở thế kỷ XVI; một số báo ghi làng có từ cuối thế kỷ XV. Khi thương cảng Hội An thịnh vượng, thợ Kim Bồng dựng nhà phố, nhà thờ tộc, đình chùa và đóng ghe bầu, loại thuyền buôn lớn đi đường xa. Nhiều thợ được triều Nguyễn gọi ra Huế xây cung điện, lăng tẩm, có người được phong hàm tượng mục. Thợ làng cũng tham gia xây lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Nghề chia bốn nhánh: mộc xây dựng, mộc gia dụng, mộc mỹ nghệ và mộc đóng ghe thuyền. Trung Châu, Phước Thắng làm mỹ nghệ và nhà cửa; Đông Hà, Ngọc Thành đóng ghe; Trung Hà, Vĩnh Thành làm đồ gia dụng. Sản phẩm thường để mộc hoặc chỉ đánh bóng nhẹ cho giữ màu gỗ, ít khi sơn phết.

Bạn có thể xem thợ đục chạm trong các xưởng và ghé bãi đóng, sửa ghe ven sông. Từ tháng 6/2024, Hội An mở chương trình tham quan có vé tại Trung tâm làng nghề Kim Bồng, gồm nhà trưng bày, trình diễn dệt chiếu, đan thúng chai, thăm xưởng mộc, cơ sở sửa tàu và chợ Cẩm Kim. Giá vé là 35.000 đồng mỗi người lớn, nên hỏi lại khi đến vì giá có thể thay đổi.

Mùng 6 tháng Giêng âm lịch, thợ mộc làm lễ giỗ tổ nghề tại đình Tiền hiền Kim Bồng. Làng chọn ngày sớm vì thợ thường đi làm xa, ăn Tết xong là lên đường. Ngày hội làng nghề thường vào khoảng 12 tháng Giêng, có nghi thức phạt mộc (lễ trình báo thần linh, tổ nghề trước khi dựng nhà gỗ), trình diễn đóng ghe, dệt chiếu và đua ghe.

Cần biết trước: đây là làng đang làm nghề, không phải khu du lịch có lối đi sẵn. Sau đại dịch, khách giảm và nhiều thợ bỏ nghề; cuối năm 2024 làng khá vắng. Nhiều trại tàu nay chỉ đóng ghe nhỏ hoặc chuyển sang "làm nước", tức sửa tàu cũ. Làng không có giờ mở cửa chung. Đường làng nhiều ngã; cuối năm 2024, phóng viên báo Đại Đoàn Kết mất hơn nửa tiếng mới tìm ra làng dù có bản đồ số.

Có hai cách sang làng: đi đò ngang từ bến trên đường Bạch Đằng khoảng 10 phút, hoặc qua cầu Cẩm Kim. Đây là cầu dân sinh dài hơn 620 m, thông xe từ tháng 1/2016, chỉ một làn rộng 3 m, tải trọng dưới 3 tấn, hợp với xe đạp và xe máy. Mùa lũ, Cẩm Kim từng bị nước bao quanh như ốc đảo, nên hãy xem dự báo thời tiết trước khi đi.

Xưởng mộc vừa là nhà ở vừa là nơi làm việc. Bạn nên hỏi trước khi vào, xin phép trước khi chụp người đang làm, và đứng xa máy cưa, đục, gỗ nặng. Đình Tiền hiền và bàn thờ tổ nghề là nơi thờ tự, nên ăn mặc kín đáo.

Kim Bồng hợp với người muốn biết cột kèo trong phố cổ được làm ra như thế nào, và với người thích đạp xe qua làng ven sông. Nơi này không hợp với người cần dịch vụ trọn gói, nhiều hàng quán, hay chỉ có một giờ. Muốn xem thêm một làng nghề khác, bạn có thể đến làng gốm Thanh Hà, nay thuộc phường Hội An Tây.