Trong hẻm 342 đường Bùi Hữu Nghĩa, thuộc phường Biên Hòa mà trước đây là phường Tân Vạn, có một ngôi nhà gỗ quay mặt ra sông Đồng Nai và tựa lưng về phía núi Châu Thới. Đó là nhà cổ Trần Ngọc Du, do chính ông Trần Ngọc Du, một vị quan huyện thời Nguyễn, dựng trên đất hương hỏa của dòng họ từ năm 1900 và mất hai năm mới xong.

Điều đáng kể nhất ở ngôi nhà là gần như mọi thứ làm nên nó đều lấy từ quanh vùng. Chủ nhà trực tiếp chỉ đạo toán thợ mộc Thủ Dầu Một và Biên Hòa vào rừng tuyển gần 200 cây gỗ quý về làm cột, đòn tay và xẻ ván. Gạch lát nền và ngói âm dương đặt ở các lò gốm Tân Vạn, đá tảng kê chân cột lấy từ núi Sảnh. Nhà thuộc kiểu nhà rọi ba gian hai chái, có 36 cột gỗ căm xe chia làm sáu hàng, cả bộ khung liên kết bằng mộng chốt. Trên cánh én, khuôn bông, đầu vì kèo, cửa buồng và khánh thờ là những bức chạm theo đề tài dân gian: tùng và lộc, cúc và bướm, trúc và mai.

Ngôi nhà còn đứng được đến nay là nhờ đợt trùng tu từ năm 2001 đến 2002 do phía Nhật Bản tài trợ và cử chuyên gia thực hiện. Họ làm theo nguyên tắc giữ lại tối đa cái cũ: cột hỏng một phần thì đục ra và vá bằng gỗ cùng loại, cùng tuổi, chỉ thay khi không thể cứu; gỗ không đánh vécni; nền lát lại bằng chính gạch cũ; bộ cửa trước đã mất được làm lại kiểu khung song, vách phên tre tháo lắp được như nhà xưa ở làng quê Nam Bộ. Theo báo chí, năm 2004 ngôi nhà được UNESCO trao Giải thưởng công trạng kiến trúc nhà Việt cổ, và ngày 10 tháng 10 năm 2005, Chủ tịch UBND tỉnh Đồng Nai ký quyết định xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật cấp tỉnh.

Nguyên thủy đây là nhà chữ Nhị, nhà trên và nhà dưới nối tiếp nhau, nhưng khu nhà dưới đã sập từ năm 1965 nên phần bạn thấy là nhà trên. Bên trong có bàn thờ gia tiên và bức hoành phi 'Đức lưu quang'. Ngôi nhà được dựng trước hết để thờ tự và làm nơi con cháu sum họp; mỗi năm vào mùng 3 tháng Chạp, dòng họ vẫn về đây làm giỗ Tổ.

Cần nói thẳng về điều kiện tham quan. Đây là nhà riêng của một gia đình, con cháu ông Trần Ngọc Du sống ngay trong khuôn viên, và nơi này không vận hành như một điểm du lịch có vé hay giờ mở cửa. Các bài báo từ 2015 đến 2021 đều ghi nhận cửa nhà thường đóng, mái ngói và một số cấu kiện gỗ đã hư mà chưa được tu bổ; tháng 9 năm 2024, lãnh đạo ngành văn hóa tỉnh cho biết việc phát triển du lịch ở đây còn khó vì vướng tranh chấp. Bạn nên xác định trước là có thể chỉ ngắm được ngôi nhà từ bên ngoài.

Nếu đến, hãy xin phép người nhà trước khi bước vào sân, hỏi trước khi chụp ảnh và đừng chạm vào bàn thờ, hoành phi hay các mảng chạm. Nơi này dành cho người mê kiến trúc gỗ Nam Bộ, sẵn lòng đi một quãng để xem tận mắt một bộ khung nhà hơn trăm năm; với đoàn đông hoặc lịch trình cần chắc chắn giờ giấc thì chưa phù hợp.