Không gian di sản
Đình Tàu
Đình làng Phù Lưu khởi dựng năm 1744, bố cục chữ Công, hai dãy tả vu hữu vu cột đá và 12 đạo sắc phong; di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia từ năm 2020.
Câu chuyện
Đình Tàu là đình của làng Phù Lưu, nay thuộc xã Đông Hưng, tỉnh Hưng Yên; trước tháng 7/2025 là xã Đông Sơn, huyện Đông Hưng, tỉnh Thái Bình. Đình thờ hai vị thành hoàng làng là Đương Đình và Sinh Đài. Theo Cục Di sản văn hóa, căn cứ sắc phong và cuốn thần tích, thần sắc của làng, đình được khởi dựng năm 1744, thời Lê Trung Hưng.
Đình được xếp hạng di tích kiến trúc nghệ thuật quốc gia theo Quyết định số 3240/QĐ-BVHTTDL ngày 04/11/2020. Lý do nằm ở chỗ đình còn đủ các lớp công trình của một ngôi đình làng Bắc Bộ, xếp trên một trục dọc quay hướng Đông Nam: cổng đình, giếng đình, nghi môn, sân, hai dãy tả vu, hữu vu và đình chính hình chữ Công.
Đi từ ngoài vào, bạn qua nghi môn kiểu tứ trụ, trụ lớn xây gạch cao 3,3 m, rồi tới sân lát gạch đỏ rộng 15 m, dài 19 m. Hai bên sân là tả vu và hữu vu, mỗi dãy bảy gian. Hãy nhìn hàng cột quân ở đây: cột bằng đá, đường kính 27 cm, đỡ bảy bộ vì gỗ lim bào trơn. Cục Di sản văn hóa nhận xét đây là hàng cột đá khá hiếm trong các di tích của Thái Bình cũ.
Bước lên bậc hè đá xanh là tòa đại bái năm gian, dài 16,72 m, rộng 7,8 m, cửa bức bàn, hai gian hồi trổ cửa sổ tròn chữ thọ. Đình xây thời Lê nhưng sửa lớn thời Nguyễn, nên khung ngoài theo dáng Lê còn các bộ vì và hoa văn bên trong mang phong cách Nguyễn. Ở ống muống nối đại bái với hậu cung, một bộ vì nách còn giữ mảng chạm rồng thời Lê với đao mác và vân xoắn; bộ vì thượng chạm hổ phù. Hậu cung ba gian, tường hồi để gạch trần không trát.
Đình còn giữ 12 đạo sắc phong, sớm nhất là sắc đời Cảnh Hưng thứ 44 (1783), các sắc sau thuộc đời Chiêu Thống, Thiệu Trị, Tự Đức, Đồng Khánh, Duy Tân, Khải Định. Theo Cục Di sản văn hóa, các đạo sắc còn là tư liệu về nghề làm giấy dó thủ công xưa.
Vài điều nên biết trước. Đình Tàu là một ngôi đình làng trên thửa đất hơn 1.200 mét vuông; Cổng du lịch tỉnh ước thời gian tham quan khoảng 120 phút và không nêu dịch vụ nào quanh đình. Chưa có công bố chính thức nào nói sắc phong có được bày cho khách xem hay không, cũng chưa có công bố về ngày hội làng, giá vé, giờ mở cửa. Muốn vào hậu cung hoặc xem sắc, bạn cần hỏi ban quản lý di tích của làng hoặc Ủy ban nhân dân xã Đông Hưng trước.
Đình vẫn là nơi sinh hoạt tín ngưỡng của làng: ăn mặc kín đáo, xin phép người trông coi trước khi vào hậu cung và trước khi chụp đồ thờ.
Nơi này hợp với người thích kiến trúc đình làng và chạm khắc gỗ. Nếu bạn muốn một điểm có lễ hội lớn và nhiều lớp công trình hơn, đền Đồng Bằng ở xã Đồng Bằng là lựa chọn khác; còn gần đình, Cổng du lịch tỉnh gợi ý ghép với chùa Đọ và từ đường Phạm Huy Quang.
Có gì để trải nghiệm
- Xem bố cục đình làng: cổng, giếng, nghi môn, tả vu, hữu vu
- Xem cột đá ở tả vu, hữu vu và mảng chạm rồng thời Lê
- Dâng hương thành hoàng làng
- Tìm hiểu 12 đạo sắc phong (cần hẹn trước ban quản lý)
Từ khóa