Không gian di sản
Đình An Hải
Ngôi đình làng dựng lại năm Minh Mạng nguyên niên 1820 dưới chân núi Thới Lới, quay mặt ra biển, nơi làng An Hải tế tiền hiền và mở hội đầu năm.
Câu chuyện
Đình làng An Hải nằm ở làng An Hải, phía đông đảo Lớn, thuộc đặc khu Lý Sơn, là di tích kiến trúc nghệ thuật cấp quốc gia. Theo lời truyền, đình dựng lần đầu năm 1815 bằng tre, tranh, gỗ; đến năm 1820 (năm Minh Mạng nguyên niên) được dựng lại quy mô hơn, niên đại này còn khắc trên thượng lương của đình Trung. Tạp chí Di sản văn hóa (2007) đánh giá đây là di tích kiến trúc tín ngưỡng tiêu biểu nhất trên đảo Lý Sơn, gắn với lịch sử lập làng và tín ngưỡng của cộng đồng cư dân xứ đảo.
Ngôi đình tựa lưng vào núi Thới Lới và quay mặt hướng đông nam ra biển. Đình dựng năm 1820 theo kiểu chữ Nhị, qua nhiều lần tu bổ và xây thêm nay có kết cấu chữ Tam gồm đình Hạ, đình Trung và đình Thượng. Đình Hạ có 18 cột gỗ; ở hàng hiên, hai cột ngoài cùng đặt trên lưng đôi nghê ghép sành sứ quay đầu vào nhau. Bờ mái đắp các đề tài lưỡng long triều nhật, long phụng triều quy, cá chép hóa rồng. Không gian thờ tự ghi nhớ công ơn các vị tiền hiền khai khẩn đất đai; ở hậu tẩm có ban thờ Thiên Y A Na, được xem là dấu vết tiếp biến văn hóa Chăm và Việt trên đảo.
Đến thăm đình An Hải, du khách có thể xem bộ khung gỗ, các mảng đắp nổi và ghép sành sứ của một ngôi đình làng thế kỷ 19. Đây cũng là nơi tổ chức các lễ hội truyền thống của làng: tế tiền hiền, đua thuyền Tứ linh, đô vật dịp Tết Nguyên đán và Lễ khao lề thế lính Hoàng Sa vào tháng 2 âm lịch. Trước mỗi chuyến biển, ngư dân An Hải thường đến đình thắp hương. Du khách cũng nên biết đình đã xuống cấp: các năm 2019 và 2023 báo chí ghi nhận cột kèo bị mối mọt, mái ngói hư hỏng, và năm 2019 đình Trung đã được trùng tu.
Có gì để trải nghiệm
- Xem kiến trúc đình Hạ, đình Trung, đình Thượng
- Xem đôi nghê ghép sành sứ đỡ cột hiên
- Thắp hương tưởng niệm tiền hiền làng An Hải
- Xem hội làng dịp Tết và tháng 2 âm lịch
Từ khóa